Đá thạch anh là gì? 7 màu phổ biến, ý nghĩa và cách chọn đúng

Tóm tắt nhanh

  • Thạch anh (quartz) là khoáng vật silic dioxit SiO2 với độ cứng 7 trên thang Mohs, được cả ngành chế tác trang sức lẫn giới chơi đá phong thủy sử dụng rộng rãi.
  • Bảy màu thường gặp trải từ trắng, tím, hồng cho tới ưu linh, mỗi màu mang một ý nghĩa riêng theo quan niệm phong thủy và ứng với những bản mệnh khác nhau.
  • Trước khi mua, điều quan trọng nhất là hỏi rõ đá tự nhiên hay đã xử lý màu. Gặp màu gắt và đều bất thường, bạn nên đề nghị xem giấy kiểm định.

Đá thạch anh (quartz) là khoáng vật silic dioxit với độ cứng 7 trên thang Mohs, họ đá gần như luôn có mặt ở mọi cửa hàng đá phong thủy tại Việt Nam. Bài viết tổng hợp bảy màu thạch anh thông dụng, ý nghĩa của từng màu theo quan niệm phong thủy và cách chọn đúng nhu cầu, để bạn nắm toàn cảnh trong một lần đọc.

Các loại đá thạch anh nhiều màu tại HADOSA

Đá thạch anh là gì?

Đá thạch anh (quartz) là khoáng vật silic dioxit, công thức hóa học SiO2, kết tinh theo hệ ba phương, đạt độ cứng 7 trên thang Mohs (thang đo độ cứng khoáng vật gồm 10 bậc). Đây là một trong những khoáng vật phổ biến nhất trong vỏ Trái Đất và là họ đá được dùng nhiều nhất trong phong thủy.

Nguồn thạch anh thương mại hiện nay phần lớn đến từ Brazil và Madagascar, hai vùng mỏ nổi tiếng về sản lượng lẫn chất đá. Về mặt khoa học, thạch anh còn có một đặc tính thú vị là tính áp điện (piezoelectricity, khả năng sinh ra điện khi tinh thể chịu áp lực). Anh em nhà Curie đã phát hiện đặc tính này từ cuối thế kỷ 19, và nhờ tinh thể thạch anh dao động với tần số rất ổn định, loại khoáng vật này được dùng trong đồng hồ cùng nhiều thiết bị điện tử cho tới ngày nay. Đó là dữ kiện đã được khoa học kiểm chứng, không phải chuyện niềm tin.

Ở đây, HADOSA muốn chia sẽ bí mật mà ít ai để ý đó là: giới chơi đá phong thủy yêu thích thạch anh không hẳn vì họ đá này "mạnh nhất". Lý do thực tế hơn nhiều, đó là thạch anh có đủ màu cho cả năm mệnh ngũ hành, nguồn cung dồi dào nên mức giá dễ tiếp cận, và người mới tìm hiểu đá gần như luôn bắt đầu từ thạch anh. Hiểu đúng bản chất như vậy sẽ giúp bạn chọn đá một cách thoải mái, thay vì kỳ vọng những điều vượt quá một viên đá.

Đá thạch anh có mấy loại? 7 màu phổ biến nhất

Trên thị trường Việt Nam, thạch anh có bảy màu phổ biến nhất: trắng, tím, hồng, vàng, đen, khói và ưu linh. Mỗi màu hình thành do tạp chất và điều kiện địa chất khác nhau, kéo theo ý nghĩa phong thủy, độ hiếm và tầm giá khác nhau. Dưới đây là bản đồ ngắn gọn từng màu, phần chuyên sâu đã có bài viết và danh mục riêng cho mỗi màu.

Thạch anh trắng (rock crystal)

Vòng tay thạch anh trắng rock crystal có kiểm định tại HADOSA

Thạch anh trắng, còn gọi là thạch anh pha lê, có dải sắc độ từ trong suốt tới trắng đục và được coi là viên đá nền của cả họ thạch anh. Theo quan niệm phong thủy, màu trắng tượng trưng cho sự thanh lọc, khởi đầu và nền tảng, vì vậy rất nhiều người chọn thạch anh trắng làm chiếc vòng đá đầu tiên của mình.

Hợp mệnh: theo ngũ hành, màu trắng thuộc hành Kim nên người mệnh Kim và mệnh Thủy (Kim sinh Thủy) thường chọn màu này. Bạn có thể xem các mẫu thạch anh trắng hiện có tại danh mục cùng tên của HADOSA.

Thạch anh tím (amethyst)

Vòng thạch anh tím amethyst có kiểm định tại HADOSA

Sắc tím của amethyst đến từ tạp chất sắt trong cấu trúc đá, và theo nguyên tắc chung thì màu càng tím đậm càng giá trị. Tên gọi amethyst bắt nguồn từ tiếng Hy Lạp "amethystos", nghĩa là không say. Người Hy Lạp xưa tin rằng viên đá này giữ cho đầu óc tỉnh táo, tới mức họ tạc cả ly uống rượu bằng thạch anh tím. Cũng từ nền văn hóa ấy, theo quan niệm phong thủy ngày nay, thạch anh tím được xem là viên đá của sự tĩnh tâm, trí tuệ và giấc ngủ an lành. Đây còn là đá sinh thần (birthstone, đá tượng trưng theo tháng sinh) của người sinh tháng 2 dương lịch. Một lưu ý thật từ kinh nghiệm bán hàng: bạn nên hạn chế phơi vòng tím dưới nắng gắt hoặc để nơi nhiệt cao, vì màu tím có thể nhạt dần theo thời gian.

Hợp mệnh: màu tím thuộc hành Hỏa, người mệnh Hỏa và mệnh Thổ thường chọn. Mời bạn ngắm các mẫu trang sức thạch anh tím thực tế trong danh mục của HADOSA.

Thạch anh hồng (rose quartz)

Vòng thạch anh hồng rose quartz tại HADOSA

Thạch anh hồng có tông hồng phấn dịu do vết Titan và Mangan trong đá. Chất đá thường mờ đục dạng khối, hiếm khi cho tinh thể lớn trong suốt, vì vậy vẻ đẹp của màu hồng nằm ở sự mềm mại chứ không phải độ trong. Theo quan niệm phong thủy, đây là viên đá của tình cảm và sự dịu dàng, hay được nghệ nhân tạc thành hồ ly hoặc hoa mẫu đơn, và là món quà tặng phái nữ rất được chuộng.

Hợp mệnh: màu hồng cũng thuộc hành Hỏa như màu tím, phù hợp người mệnh Hỏa và mệnh Thổ. Các mẫu vòng thạch anh hồng đang có được cập nhật trong danh mục riêng.

Thạch anh vàng (citrine)

Trang sức thạch anh vàng citrine có kiểm định tại HADOSA

Thạch anh vàng được dân gian gọi là "đá của thương gia". Thang màu của citrine chạy từ vàng nhạt tới vàng mật ong (honey citrine) và cam đỏ (madeira citrine, mức màu giá trị cao nhất). Trước khi mua, bạn nên biết rằng citrine tự nhiên khá hiếm, phần lớn citrine thương phẩm trên thị trường đã qua xử lý nhiệt. Hàng xử lý không chuẩn có thể nhạt màu nếu để gần nguồn nhiệt lâu, vì vậy bạn nên tránh để vòng citrine cạnh bếp hay nơi nắng gắt. Một mẹo quan sát: citrine tự nhiên thường có đới màu đậm nhạt không đều trên cùng một khối đá, thay vì vàng đều tăm tắp.

Hợp mệnh: màu vàng thuộc hành Thổ, người mệnh Thổ và mệnh Kim thường chọn. Danh mục trang sức thạch anh vàng có sẵn các mẫu để bạn đối chiếu thang màu này.

Thạch anh đen (morion)

Vòng thạch anh đen morion nam tính tại HADOSA

Thạch anh đen có sắc từ nâu đen sẫm tới đen tuyền, được nam giới ưa chuộng vì vẻ mạnh mẽ và dễ kết hợp trang phục. Theo quan niệm dân gian, màu đen là màu của sự bảo hộ và vững chãi, vì vậy nhiều người chọn morion như một điểm tựa tinh thần khi đi xa hoặc bắt đầu công việc mới.

Hợp mệnh: màu đen thuộc hành Thủy, người mệnh Thủy và mệnh Mộc thường chọn. Bạn xem thêm các mẫu trang sức thạch anh đen tại danh mục riêng của dòng này.

Thạch anh khói (smoky quartz)

Hoa tai thạch anh khói smoky quartz bạc 925 tại HADOSA

Thạch anh khói mang tông xám khói trong, hình thành khi đá tiếp xúc với bức xạ tự nhiên trong lòng đất qua thời gian rất dài. Theo quan niệm phong thủy, màu khói giúp con người "bám đất", sống thực tế và điềm tĩnh. Đây là tông màu trầm dành cho những ai thích sự kín đáo, không quá nổi bật khi đeo hằng ngày.

Hợp mệnh: cùng thuộc hành Thủy như màu đen, màu khói hợp người mệnh Thủy và mệnh Mộc. Một số mẫu thạch anh khói đang có tại HADOSA được chế tác cùng bạc 925 khá tinh tế.

Thạch anh ưu linh (phantom quartz)

Vòng thạch anh ưu linh phantom quartz có kiểm định tại HADOSA

Thạch anh ưu linh là dòng đặc biệt nhất trong bảy màu: bên trong viên đá chứa bao thể dạng rêu, hình thành ở chân tinh thể nơi tiếp xúc mặt đất, tạo nên một khung cảnh thu nhỏ mà thiên nhiên chỉ tạo ra đúng một lần. Thị trường có ưu linh xanh, đỏ, trắng, tím và đa sắc. Khi chọn ưu linh, giới chơi đá thường nhìn vào bốn tiêu chí:

  1. Cảnh rêu gợi hình ảnh lạ mắt, có hồn.
  2. Rêu nằm sâu, dày, nổi khối như 3D (rêu chỉ phủ mỏng bên ngoài thì kém giá trị).
  3. Sắc rêu càng gần đỏ càng quý.
  4. Với vòng tay, rêu phân bố đều giữa các hạt.

Theo quan niệm dân gian, ưu linh tượng trưng cho tài lộc và sự sung túc, vì vậy dòng này được người làm kinh doanh đặc biệt yêu thích.

Hợp mệnh: tùy màu vân linh chủ đạo mà bạn chọn theo ngũ hành tương ứng của màu đó. Bạn có thể ngắm các mẫu thạch anh ưu linh thực tế trong danh mục của HADOSA.

Ngoài bảy màu trên, thạch anh tóc là một nhánh riêng với bao thể dạng sợi ánh kim, HADOSA sẽ có bài viết chuyên sâu riêng cho dòng này.

Ngoài bảy màu trên, còn một nhóm được nhiều người hỏi là thạch anh chứa những sợi khoáng mảnh bên trong, quen gọi là thạch anh tóc. Nhóm này có cách chọn riêng, bạn xem ở bài thạch anh tóc là gì.

Bảng so sánh nhanh 7 màu thạch anh

Nếu bạn cần một cái nhìn tổng quát trước khi quyết định, bảng dưới đây tóm tắt ý nghĩa, bản mệnh phù hợp và tầm giá tương đối của từng màu trong họ thạch anh.

Màu Ý nghĩa chính (theo quan niệm phong thủy) Mệnh hợp Tầm giá tương đối
Trắng Thanh lọc, khởi đầu, nền tảng Kim, Thủy Dễ tiếp cận
Tím Tĩnh tâm, trí tuệ Hỏa, Thổ Nhỉnh hơn trong họ
Hồng Tình cảm, dịu dàng Hỏa, Thổ Dễ tiếp cận
Vàng Gắn với giới kinh doanh Thổ, Kim Nhỉnh hơn trong họ
Đen Bảo hộ, vững chãi Thủy, Mộc Dễ tiếp cận
Khói Điềm tĩnh, thực tế Thủy, Mộc Dễ tiếp cận
Ưu linh Tài lộc, sung túc Tùy màu vân linh Tùy vân linh, thuộc nhóm nhỉnh hơn

Nếu có một màu ở bảng trên khiến bạn dừng lại lâu hơn, bạn có thể mở danh mục của màu đó (đường dẫn đặt ngay trong từng thẻ màu phía trên) để xem mẫu thật trước khi đọc tiếp phần cách chọn.

Ngoài bảy màu ở bảng trên, họ thạch anh còn có nhánh cấu trúc sợi cho ánh mắt mèo; bạn đọc bài về nhánh thạch anh mắt hổ để xem các màu và cách chọn vòng.

Thạch anh tự nhiên và thạch anh xử lý màu khác nhau thế nào?

Thạch anh tự nhiên là đá giữ nguyên màu sắc vốn có khi khai thác, còn thạch anh xử lý màu đã được can thiệp để màu đẹp và đều hơn. Hàng xử lý màu vẫn có chỗ đứng riêng trên thị trường, nhưng theo đúng chuẩn ngành, đá đã xử lý màu thì không được gọi là đá tự nhiên.

Trong nhiều năm tư vấn tại HADOSA, mình nhận thấy hai câu khách hỏi nhiều nhất tại quầy là "đá này có phải đá thật không" và "mệnh của mình thì đeo màu nào". Riêng với câu thứ nhất, bạn nên tách thành ba câu hỏi nhỏ để không bị rối:

  1. Có phải thạch anh không (phân biệt với thủy tinh, nhựa, hoặc loại đá khác bị gọi sai tên)?
  2. Đá tự nhiên hay đá nuôi trong phòng thí nghiệm?
  3. Đá có xử lý màu không?

Phần lớn băn khoăn của người mua nằm ở câu số ba. Có bốn dấu hiệu cơ bản bạn tự quan sát được:

  1. Độ cứng: thạch anh cứng hơn thủy tinh. Nếu bề mặt dễ bị một vật thủy tinh rạch xước, bạn cần đặt nghi vấn đó không phải thạch anh.
  2. Màu quá rực, quá đều: tự nhiên hiếm khi sinh ra những màu gắt và đồng đều bất thường, nhiều khả năng đó là hàng nhuộm màu.
  3. Đới màu và vân đá: đá tự nhiên thường có đới màu đậm nhạt không đều, vân và bao thể riêng từng viên, không viên nào giống hệt viên nào. Hàng nhuộm màu hay bết đều, màu đọng đậm quanh khe nứt.
  4. Giấy kiểm định: cách chắc chắn nhất là yêu cầu giấy kiểm định từ đơn vị uy tín, vì kỹ thuật nhuộm màu khó qua mắt trung tâm giám định.

Cần nói công bằng rằng hàng xử lý màu vẫn có giá trị sử dụng riêng: màu đẹp, giá dễ chịu, phù hợp người mua thiên về thẩm mỹ. Điều quan trọng là người bán phải nói rõ loại nào là loại nào ngay từ đầu. Tại HADOSA, mọi sản phẩm được minh bạch từng loại, bạn có thể kiểm tra và đối chiếu giấy kiểm định ngay tại quầy.

Có một vị khách làm kinh doanh, tính rất kỹ lưỡng, từng xem thông tin trên website của HADOSA rồi đến tận cửa hàng hỏi đích danh vòng thạch anh trắng đúng kích cỡ mình cần, vì được người xem phong thủy khuyên chọn đúng loại đá này. Hôm đó cửa hàng chỉ còn cỡ nhỏ hơn một nấc. Nhân viên có gợi ý thêm một dòng đá khác cũng hợp mệnh Kim, nhưng vị khách vẫn kiên định với thạch anh trắng, và cuối cùng chọn chiếc cỡ hiện có vì tin cửa hàng bán đá thật. Câu chuyện ấy để lại cho mình một bài học: mỗi khách có niềm tin riêng, người bán không nên áp đặt, việc của cửa hàng là tư vấn trung thực rồi để khách tự quyết định.

Nếu bạn quan tâm tới mức giá, HADOSA đã tổng hợp bảng giá đá thạch anh theo màu và theo kg trong một bài riêng; còn với dòng tím, bài thạch anh tím là gì phân tích kỹ hơn về màu sắc, phẩm cấp và cách chọn.

Cách chọn đá thạch anh theo nhu cầu

Cách chọn thạch anh đơn giản nhất là bắt đầu từ mục đích dùng: đeo trên người hay đặt trong không gian. Sau đó bạn mới cân nhắc tiếp đến bản mệnh, gu thẩm mỹ và hoàn cảnh sử dụng để chốt màu phù hợp.

Nếu để đeo trên người: vòng tay là dạng phổ biến nhất. Bạn chọn màu theo mệnh hoặc theo gu, rồi chọn cỡ hạt tùy cổ tay và giới tính (cổ tay nhỏ hợp hạt nhỏ, nam giới thường hợp hạt lớn hơn). Ngoài vòng tay, mặt dây chuyền và nhẫn thạch anh cũng là lựa chọn được nhiều người yêu thích. Bạn có thể tham khảo các mẫu đá thật có kiểm định trong danh mục trang sức đá phong thủy của HADOSA.

Nếu để trong không gian: các dạng phổ biến gồm trụ thạch anh, quả cầu thạch anh và hốc thạch anh, còn gọi là hang động thạch anh, thường được đặt trên bàn làm việc hoặc phòng khách.

Chọn theo bản mệnh: theo quan niệm phong thủy, bạn chọn màu theo ngũ hành bản mệnh, mỗi màu tương ứng một dòng như bảng so sánh phía trên.

Chọn theo gu và hoàn cảnh: người mới bắt đầu nên chọn trắng hoặc khói vì dễ phối và giá dễ tiếp cận. Quà tặng phái nữ thường là hồng hoặc tím. Người làm kinh doanh thường tìm đến màu vàng và ưu linh, với ý nghĩa đã nói ở phần thẻ màu. Mình nhớ một đôi vợ chồng trung niên đến HADOSA chọn vòng thạch anh tím tặng con gái vừa tốt nghiệp đại học xa nhà. Trước đó ông bà từng tặng trang sức vàng, nhưng con gái sợ làm mất nên cất tủ không dám đeo. Lần này ông bà đổi sang vòng đá, vì con đeo được hằng ngày, lỡ thất lạc cũng không quá xót, mà vẫn mang ý nghĩa gửi gắm. Người chồng chia sẻ đại ý rằng với cô chú, chiếc vòng đá như mang theo tình thương và sự che chở của bố mẹ bên con gái. Với nhiều gia đình Việt, một chiếc vòng đá chính là cách nói lời thương khó nói thành câu.

Bảo quản: thạch anh cứng nhưng giòn, bạn nên tránh để vòng va đập mạnh vào mặt đá cứng khác, và nên tháo vòng khi làm việc nặng hoặc tiếp xúc hóa chất tẩy rửa mạnh. Riêng chuyện giữ màu của vòng tím và vòng vàng, bạn áp dụng lưu ý về nhiệt đã ghi trong thẻ màu tương ứng phía trên.

Câu hỏi thường gặp về đá thạch anh

Dưới đây là năm câu hỏi HADOSA nhận được nhiều nhất về họ đá thạch anh, cùng câu trả lời ngắn gọn cho từng câu.

Đá thạch anh có tác dụng gì?

Xét về khoa học, giá trị đã kiểm chứng của thạch anh là tính áp điện ứng dụng trong ngành đồng hồ, như đã nói ở đầu bài. Còn theo quan niệm dân gian, mỗi màu gắn với một ý nghĩa tinh thần riêng như phần bảy màu đã trình bày, tùy niềm tin mỗi người. Đá là vật phẩm tinh thần, không thay thế bất kỳ giải pháp y khoa nào.

Đá thạch anh giá bao nhiêu?

Trong họ thạch anh, nhóm vàng, tím và ưu linh đẹp thường có giá nhỉnh hơn, còn trắng, hồng và khói thuộc nhóm dễ tiếp cận. Riêng ưu linh được định giá theo lượng và độ sâu của vân linh bên trong, rêu càng sâu và dày thì giá càng cao. Nhìn chung, cả họ thạch anh dễ tiếp cận hơn nhiều loại đá quý khác.

Có nên đeo thạch anh thường xuyên?

Bạn hoàn toàn có thể đeo thạch anh hằng ngày, vì họ đá này thuộc nhóm đá cứng nên chịu tốt những va chạm nhẹ trong sinh hoạt. Bạn chỉ cần nhớ nguyên tắc đá cứng nhưng giòn và áp dụng các lưu ý bảo quản ở phần trên, đặc biệt vào những lúc tay phải làm việc nặng.

Đá thạch anh hợp mệnh gì?

Theo quan niệm ngũ hành, thạch anh gần như không kén mệnh vì mỗi màu ứng với một hành, và bảng so sánh trong bài đã tóm tắt bản mệnh phù hợp của từng màu. Nếu bạn chưa rõ bản mệnh của mình, để lại năm sinh khi nhắn tin, HADOSA sẽ tra giúp.

Vệ sinh vòng thạch anh thế nào?

Bạn dùng nước sạch hơi ấm cùng khăn mềm lau nhẹ bề mặt đá, sau đó lau khô hoàn toàn. Khi vệ sinh, không dùng chất tẩy mạnh, không chà xát vòng vào bề mặt cứng, và nên làm định kỳ để đá giữ được độ sáng vốn có.

Bảy màu thạch anh là bảy lối vào khác nhau của cùng một họ đá, và không có lựa chọn nào là sai khi bạn đã hiểu rõ mình cần gì. Nếu bạn muốn ngắm trọn bộ sưu tập với đầy đủ bảy màu vừa đọc, mời bạn ghé bộ sưu tập đá phong thủy của HADOSA.

Nhận Cẩm Nang Đá Phong Thủy Theo Mệnh: nếu bạn vẫn phân vân chưa biết bản mệnh của mình hợp màu đá nào, hãy nhắn tin cho HADOSA kèm tên và năm sinh qua fanpage facebook.com/hadosaofficial hoặc mục liên hệ trên website, HADOSA sẽ gửi tặng bạn cẩm nang chọn đá theo mệnh và tư vấn size miễn phí.

Bài viết liên quan:

Về tác giả

Hồ Văn Quý đến từ HADOSA.
hadosa.com | facebook.com/hadosaofficial

Bài viết theo quan niệm phong thủy truyền thống, mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn y khoa.

Sản phẩm liên quan

Mặt Chữ Nhật Thạch Anh Tóc Vàng 28x36mm 4A
Mặt Dây Thạch Anh Tóc Vàng Đỉnh Vòm 22x17mm
Mặt Dây Chuyền Giọt Nước Tóc Vàng 20x26mm
Mặt Thẻ Bài Thạch Anh Tóc Vàng 16x14mm 5A
Mặt Dây Thạch Anh Tóc Vàng 19x13mm Chuẩn 5A
Mặt Thạch Anh Tóc Vàng Bản Lớn 25x45mm 5A
- 18%
Mặt Dây Chuyền Bạc Cỏ Bốn Lá Đính Đá Thạch Anh Vàng 5mm
- 23%
Mặt Dây Chuyền Bạc Đính Đá Thạch Anh Tím 10mm
Xem thêm
Bạn đang xem: Đá thạch anh là gì? 7 màu phổ biến, ý nghĩa và cách chọn đúng
Bài trước Bài sau
Messenger
Hotline